Przysłowia o czasie: Phrazle Czas

Przysłowia o czasie

Ta kategoria dotyczy zwrotów o czasie we wszystkich jego postaciach: godzinach i minutach, dniach i nocach, porach roku i latach, zegarach i kalendarzach, a także o byciu wcześnie, późno, szybko, cierpliwie albo zbyt wolno. Wiele z nich daje rady, na przykład by działać od razu, a nie odkładać, albo by spokojnie czekać, aż sprawy same się poprawią. Inne po prostu opisują, jak płynie czas: szybko, gdy jesteśmy zajęci, i wolno, gdy na coś czekamy.

Każdy język ma przysłowia o czasie, bo każde życie jest nim ograniczone. Polszczyzna wzięła część z nich od łacińskich autorów, część z życia na wsi, gdzie pory roku, świt i zmierzch wyznaczały rytm pracy, a część z czasów zegarów na ratuszach, szkolnych dzwonków, pociągów i rozkładów jazdy. Dawny kalendarz rolniczy dał też nazwy okresów, które do dziś opisują trudne albo szczególne chwile.

Wszystkie zagadki na tej stronie to zwroty o czasie. Słowa takie jak CZAS, DZIEŃ, NOC, LATA, RANO i JUTRO to dobrzy kandydaci, gdy długość słowa się zgadza.

Przysłowia o czasie i ich znaczenie

Żaden z tych przykładów nie jest używany jako zagadka, więc ich czytanie nie zepsuje ci gry.

• Nie chwal dnia przed zachodem słońca: nie ciesz się z sukcesu, zanim sprawa naprawdę się skończy. Dopóki coś trwa, wszystko może się jeszcze odwrócić.
• Co się odwlecze, to nie uciecze: to, co odłożone, i tak w końcu nastąpi. Mówi się to na pocieszenie, gdy coś przesunięto, ale nie odwołano.
• Za króla Ćwieczka: bardzo dawno temu, w zamierzchłych czasach. Kim miał być król Ćwieczek, nie wiadomo; to postać tak samo zmyślona jak sama odległa epoka.
• Od dzwonka do dzwonka: dokładnie przez wyznaczony czas i ani minuty dłużej, zwykle o pracy wykonywanej bez zapału. Obraz pochodzi ze szkoły, gdzie dzwonek zaczyna i kończy lekcję.
• Jednodniówka: coś, co szybko przemija, na przykład krótkotrwała moda albo sława. Najpierw tak nazywano gazetę wydaną tylko jeden raz, z okazji jakiegoś wydarzenia.
• Przednówek: trudny okres przed poprawą sytuacji. Dosłownie to czas wiosną przed nowymi zbiorami, gdy na wsi kończyły się zapasy z poprzedniego roku.
• Ślimaczyć się: ciągnąć się bardzo powoli, na przykład o sprawie w urzędzie albo o budowie. Ślimak od dawna jest w języku symbolem powolności.
• Czas pokaże: dopiero przyszłość odpowie na to pytanie. Mówi się to, gdy nie warto zgadywać, jak skończy się jakaś sprawa.

Pytania o przysłowia o czasie